wtorek, 5 kwietnia 2022

Bojowanie o Wiarę — część 2

 

Bojowanie o Wiarę — część 2

 poniedziałek, 4 kwietnia 2022

Tłumaczenie polskie za:

http://introiboadaltaredei2.blogspot.com/2022/04/contending-for-faith-part-2.html

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

Formatowanie tekstu nieznacznie zmienione

 



 

W Liście św. Judy 1:3 czytamy: „Najmilsi, bardzo usilnie pragnąc napisać do was o wspólnym waszym zbawieniu, uznałem za potrzebne napisać wam, prosząc, abyście bojowali o wiarę, raz podaną świętym”. [podkreślenie moje]. Bojowanie o Wiarę [Contending For The Faith] to seria postów poświęconych apologetyce (tj. intelektualnej obronie prawdy tradycyjnej Wiary katolickiej), które będą publikowane w pierwszy poniedziałek każdego miesiąca.

Niestety, w czasach Wielkiej Apostazji Wiara jest atakowana jak nigdy dotąd, a wielu Tradycjonalistów nie zna swojej Wiary na tyle dobrze, by jej bronić. Pamiętajcie o słowach naszego pierwszego papieża: „Pana zaś Chrystusa czcijcie w sercach waszych, zawsze gotowi do odpowiedzi każdemu, co się domaga od was sprawy z tej nadziei, którą macie; ale z cichością i z bojaźnią...” (1 Piotra 3:15). Istnieje pięć kategorii ataków, które będą omawiane w tych postach. Ataki na:

• Istnienie i atrybuty Boga

• Prawdę o Jedynym Prawdziwym Kościele ustanowionym przez Chrystusa dla zbawienia wszystkich

• Prawdę określonego dogmatu lub doktryny Kościoła

• Prawdę katolickiego nauczania moralnego

• Prawdę o pozycji sedewakantystycznej jako jedynego katolickiego rozwiązania tego, co wydarzyło się od czasu Vaticanum II

 

Ponadto czasem pojawiają się kontrowersyjne tematy dotyczące Wiary, aby lepiej zrozumieć problem i możliwe rozwiązania. Jeśli ktoś ma sugestie dotyczące tematów, które pasują do którejkolwiek z tych kategorii, może zamieścić je w komentarzach. Nie mogę zagwarantować odpisania na każde z nich, ale każda będzie dokładnie przemyślana.

 

 

Slogany w kampanii przeciwko Bogu

W 1992 roku obrzydliwy Bill Clinton został wybrany na prezydenta Stanów Zjednoczonych pod hasłem: „Ekonomia, głupcze”. Boom gospodarczy epoki Reagana dobiegł końca, a zasiadający prezydent George H.W. Bush był pod ostrzałem. Bush nadal mówił o aborcji i roli religii w życiu publicznym, podczas gdy Clinton w zasadzie mówił: „Praca i ceny to wszystko, co naprawdę ma znaczenie”. Hasło (i przesłanie, które reprezentowało) zadziałało; Clinton pokonał Busha w listopadzie.

Tutaj, w Nowym Jorku („Przebudzonej [Woke] Stolicy Świata”), modne jest bycie ateistą, agnostykiem, a nawet bycie obojętnym na wiarę religijną, ponieważ „wszystkie wierzenia są mniej lub bardziej dobre i prowadzą do Boga”. Wiele razy poznaję jednego z tych ludzi i tak naprawdę jedyne, co mają do zaoferowania, to slogan reklamowy, podobnie jak Clinton w 1992 roku. Wiele osób nie wie, jak zareagować, a wróg Boga wydaje się wygrywać ze swoim „intelektualnym fastfoodem”. Gdybym walczył z Billem Clintonem, miałbym na zderzaku naklejkę ze zdjęciem abortowanego dziecka w trzecim trymestrze z hasłem: „To jest dziecko, głupcze”.

Ideą przesłania Clintona było, że „solidna gospodarka jest ważniejsza niż aborcja”. Jeśli jednak aborcja jest morderstwem, twierdzisz, że zabijanie niewinnych dzieci to „nic wielkiego” w porównaniu z inflacją. Domyślnym założeniem jest to, że aborcja nie jest morderstwem, więc ekonomia jest tym, co naprawdę się liczy. Zestawmy zdjęcie Hitlera z ludźmi zabieranymi do Dachau i niech Führer powie: „Musimy skoncentrować się na tym, co naprawdę ważne, na gospodarce, dummkopf!” I w ten krótki sposób wiatr przestaje wiać w żagle Dzikiego Billa, a debata przenosi się na właściwe tory – na człowieczeństwo nienarodzonych.

W tym poście przedstawię trzy takie antyboskie slogany i jak na nie odpowiadać.

 

poniedziałek, 4 kwietnia 2022

Arcyświecki „biskup” Monachium: Nie ma nic złego w Sodomii!

 

Arcyświecki „biskup” Monachium: Nie ma nic złego w Sodomii!

 

1 kwietnia 2022

 

Tłumaczenie polskie za:

https://novusordowatch.org/2022/04/cardinal-reinhard-marx-catechism-homosexuality/

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

 

„Marxista” znowu to robi…

 



 

To, co w niespełna 60 lat po zakończeniu Soboru Watykańskiego II uchodzi za „teologię katolicką”, jest absolutnie żałosne.

https://novusordowatch.org/2020/03/theological-errors-of-vatican2/

Niebezpieczna Nouvelle Théologie („Nowa Teologia”), odrzucona przez papieża Piusa XII w 1946 r., a także w 1950 r., całkowicie rozpuściła prawdziwą katolicką myśl intelektualną i zaprowadziła jej zwolenników dokładnie tam, gdzie nieskazitelnie ortodoksyjny ks. Reginald Garrigou-Lagrange przewidział: z powrotem do modernizmu.

https://novusordowatch.org/pius12-quamvis-inquieti/

https://www.papalencyclicals.net/pius12/p12human.htm

https://archive.org/details/Garrigou-LagrangeEnglish/_Where is the New Theology Leading Us__ - Garrigou-Lagrange%2C Reginald%2C O.P_/

PL: https://www.scribd.com/doc/79230564/Reginald-Marie-Garrigou-Lagrange-O-P-Dok%C4%85d-zmierza-nowa-teologia  

Wyraźny tego przykład można znaleźć u „kardynała” Reinharda Marxa, który od 2008 roku jest „arcybiskupem” Monachium i od lat jest jednym z najbliższych doradców „papieża” Franciszka.

https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/bmarxr.html

https://en.wikipedia.org/wiki/Council_of_Cardinal_Advisers

W nowym wywiadzie dla niemieckiego świeckiego magazynu Stern, opublikowanym w wydaniu z 31 marca 2022 r. (s. 67-71), Marx pokazuje swoją teologiczną bezmyślność w służbie sodomickiej agendy.

https://www.stern.de/gesellschaft/kardinal-marx-will-katholische-lehre-fuer-lgbtqi-oeffnen-31743038.html

Wywiad, który przeprowadzili dziennikarze David Baum i Frank Ochmann wkrótce po tym, jak Marx odprawił rocznicową „Mszę” w intencji „wspólnoty queer” w Monachium, w której fałszywy pasterz wzywał do „kościoła inkluzywnego” opartego na „prymacie miłości”.

https://www.lifesitenews.com/news/cdl-marx-offers-anniversary-mass-for-munich-lgbt-group-calls-for-primacy-of-love/

Nasz TRADCAST EXPRESS 151 relacjonował to wydarzenie (posłuchaj od 2:53 do 5:28 min):

https://soundcloud.com/novusordowatch/tradcast-express-151

Wywiad w Stern jest swego rodzaju kontynuacją Marxowskiej homo liturgii, stąd jego silny nacisk na kwestie moralności seksualnej, czy może raczej niemoralności.

Od samego początku Marx bardzo otwarcie mówi o swoich przekonaniach: „Homoseksualizm nie jest grzechem. Odpowiada postawie chrześcijańskiej, kiedy dwoje ludzi, niezależnie od płci, wspiera się nawzajem w radości i smutku. Mówię o prymacie miłości, zwłaszcza w odniesieniu do spotkania seksualnego” (Stern, n. 14 [2022], s. 68; nasze tłumaczenie).

Działania, które Marx opisuje tak eufemistycznie jako „spotkanie seksualne” między osobami tej samej płci są tak zdeprawowane i sprzeczne z Prawem Bożym, że sam Wszechmocny zniszczył miasta Sodomę i Gomorę ogniem i siarką z nieba (zob. Rdz 19).

Na czym polega prawdziwa „chrześcijańska postawa” wobec występków przeciwnych naturze, opisał św. Paweł w Liście do Rzymian. Brzmi to nieco inaczej niż to, co ma do zaoferowania Marks:

I zamienili chwałę niezniszczalnego Boga na podobieństwo i obraz człowieka śmiertelnego i ptaków i czworonogów i płazów. Dlatego Bóg wydał ich pożądliwościom ich serca na nieczystość, aby między sobą hańbili swoje ciała, gdyż prawdę bożą przemienili w kłamstwo, i cześć oddawali i służyli raczej stworzeniu, niż Stwórcy, który jest błogosławiony na wieki. Amen. Dlatego Bóg oddał ich sromotnym namiętnościom. Albowiem ich niewiasty zmieniły naturalny sposób pożycia na ten, który jest przeciwny naturze. A podobnie i mężczyźni, opuściwszy naturalne pożycie z niewiastą, zapłonęli w swych pożądliwościach jeden ku drugiemu, uprawiając sromotę mężczyźni z mężczyznami i ponosząc na sobie słuszną zapłatę za swój błąd. I jak im się nie podobało mieć w poznaniu Boga, poddał ich Bóg bezrozumnym myślom, aby czynili to, co nie przystoi, ich napełnionych wszelką nieprawością, złością, nierządem, łakomstwem, nikczemnością; pełnych zazdrości, mężobójstwa, swaru, zdrady, złośliwości; plotkarzy, obmówców, Bogu obmierzłych, zuchwalców, pysznych, wyniosłych, wynalazców złości, nieposłusznych rodzicom, bezrozumnych, nieukładnych, bez serca, nieprzejednanych, bez miłosierdzia. Choć sprawiedliwość Boga poznali, nie zrozumieli, że ci, co takie rzeczy czynią, godni są śmierci; a nie tylko ci, co je czynią, ale ci także, co z czyniącymi się zgadzają.

(Rzymian 1:23-32)

środa, 30 marca 2022

Franciszek twierdzi, że złe traktowanie istot ludzkich jest „świętokradztwem”: Reality Check na temat sacrum i profanum

 

Franciszek twierdzi, że złe traktowanie istot ludzkich jest „świętokradztwem”: Reality Check na temat sacrum i profanum

28 marca 2022

 

Tłumaczenie polskie za:

https://novusordowatch.org/2022/03/francis-mistreating-humans-is-sacrilege/

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

 

Choć złe traktowanie innych jest złe, to jednak nie jest to świętokradztwo…

 



Kiedy chodzi raczej o człowieka niż Boga, robi się poważny: pseudopapież apostata Jorge Bergoglio

 

Wiecie, że coś jest nie tak, kiedy Franciszek narzeka na świętokradztwo. Po prostu nie interesuje się religią na tyle, by martwić się profanacją sacrum. W rzeczywistości, jeśli jest jedna rzecz, w której jest naprawdę dobry - oprócz wypowiadania herezji i bluźnierstwa - jest to popełnianie świętokradztwa.

https://www.newadvent.org/cathen/13321a.htm

https://novusordowatch.org/2018/05/francis-holy-spirit-is-a-disaster/

Jego złożenie ofiary bogini „Matki Ziemi” Pachamamie na ołtarzu głównym Bazyliki św. Piotra na zakończenie liturgii Synodu Amazońskiego w 2019 r. jest wyraźnie jednym z najbardziej rażących przykładów świętokradztwa w ciągu dziewięciu lat jego odgrywania papieża. Inne jego słabe strony to rozdanie niektórych relikwii św. Piotra prawosławnemu patriarsze, jego pozwolenie na prowadzenie anglikańskiego kultu w Bazylice św. Piotra, wynajęcie przez niego Kaplicy Sykstyńskiej firmie Porsche na imprezę firmową oraz zezwolenie koptyjskim prawosławnym na odprawianie Mszy w kościele św. Pawła za Murami w Rzymie.

https://novusordowatch.org/2021/06/no-idolatry-pachamama-tim-staples/

https://novusordowatch.org/2019/10/amazon-synod-welcome-to-the-jungle/

https://novusordowatch.org/2019/07/francis-gives-relics-st-peter-to-orthodox/

https://novusordowatch.org/2017/03/anglican-liturgy-vatican-saint-peters/

https://novusordowatch.org/2014/10/francis-rents-out-sistine-chapel/

https://novusordowatch.org/2018/07/vatican-permits-coptic-orthodox-mass-catholic-basilica/

Oczywiście jego stały wkład w świętokradztwo to Amoris laetitia, która pozwala zatwardziałym cudzołożnikom na przyjmowanie posoborowych sakramentów; ale jeszcze zanim przeniósł się do watykańskiej Casa Santa Marta, pełne szacunku traktowanie rzeczy świętych nie było czymś, z czego Jorge Bergoglio był szczególnie znany w swoim rodzinnym mieście Buenos Aires. Dopiero niedawno postanowił „koncelebrować Mszę” bez szat liturgicznych.

https://novusordowatch.org/2017/01/amoris-laetitia-concrete-cases-reply-to-austen-ivereigh/

https://novusordowatch.org/2013/05/how-bergoglio-distributes-communion/

https://wdtprs.com/2022/03/a-picture-is-worth-a-thousand-words/

Kiedy zatem La Croix International opublikował 21 marca artykuł z nagłówkiem „Papież opisuje wojnę z Ukrainą jako »nieludzką i świętokradczą«”, wydawało się to niezwykłe. Czy może Franciszek potępiał niszczenie kościołów, czy też gwałcenie przez żołnierzy konsekrowanych dziewic?

https://international.la-croix.com/news/religion/pope-describes-war-against-ukraine-as-inhuman-and-sacrilegious/15823

Jak się okazuje, nienie to miał na myśli przez „świętokradztwo”. Spojrzenie na jego rzeczywiste słowa w kontekście ujawnia, co miał na myśli. Po modlitwie Anioł Pański w dniu 20 marca skomentował w następujący sposób:

Również w tym tygodniu pociski i bomby spadały na ludność cywilną, ludzi starszych, dzieci i matki w ciąży. Poszedłem odwiedzić ranne dzieci, które są tutaj w Rzymie. Jednemu brakuje ręki, inne jest ranne w głowę… Niewinne dzieci. Myślę o milionach uchodźców ukraińskich, którzy muszą uciekać, zostawiając za sobą wszystko, i odczuwam wielkie cierpienie z powodu tych, którzy nie mają nawet możliwości ucieczki. Bardzo wielu dziadków, ludzi chorych i ubogich, oddzielonych od swoich rodzin, bardzo wiele dzieci i osób słabych pozostaje i umiera pod bombami, nie mogąc otrzymać pomocy i nie znajdując bezpieczeństwa nawet w schronach przeciwlotniczych. To wszystko jest nieludzkie! Co więcej, jest także świętokradcze, gdyż jest sprzeczne ze świętością życia ludzkiego, zwłaszcza jest przeciwko bezbronnemu życiu ludzkiemu, które musi być szanowane i chronione, nie eliminowane, i które ma pierwszeństwo przed jakąkolwiek strategią! Nie zapominajmy – jest to okrucieństwo, nieludzkie i świętokradcze! Pomódlmy się w milczeniu za tych, którzy cierpią.

(Antypapież Franciszek, Anioł Pański, Vatican.va, 20 marca 2022; podkreślenie dodane.)

https://www.vatican.va/content/francesco/pl/angelus/2022/documents/20220320-angelus.html

Żeby nie było żadnego nieporozumienia: tak, to absolutnie przerażające, co dzieje się z niewinnymi cywilami podczas każdej wojny, zwłaszcza gdy dotyczy to kobiet i dzieci oraz innych członków społeczeństwa, którzy należą do najsłabszych. Tradycyjna katolicka doktryna moralna dotycząca wojny i działań wojennych jest jasna:

1402. Nie jest prawdą, że na wojnie wszystko jest sprawiedliwe, bo nawet słuszna sprawa nie może sankcjonować niesprawiedliwych środków. Przykazania Boże i prawa narodów zachowują swoją moc nawet w starciu zbrojnym. Przykłady działań wojennych, które są niezgodne z prawem, jako sprzeczne z prawem naturalnym, to: (a) akty bezbożności, takie jak bezmyślne niszczenie kościołów lub klasztorów; (b) próby odciągnięcia wrogich żołnierzy od posłuszeństwa lub lojalności należnej ich dowódcom; (c) morderstwo, czyli bezpośrednie zabijanie niewinnych i nieuzbrojonych osób, jak też odmawianie kwaterowania żołnierzom, którzy chcą się poddać, strzelanie do oficera niosącego białą flagę, zatapianie statków pasażerskich nie uwikłanych w wojnę, masakry ludności cywilnej poprzez naloty z powietrza, stawianie bezbronnej ludności na łaskę dzikusów lub przestępców zatrudnionych jako żołnierze; (d) hańba kobiet, zakładanie domów publicznych dla żołnierzy; (e) kradzież, taka jak nieuprawniona grabież miasta lub wsi; (f) kłamstwo, takie jak łamanie traktatów, nie dotrzymywanie słowa wrogowi, zawieranie fałszywych porozumień, rozpowszechnianie fałszywych opowieści o okrucieństwach, fałszowanie dokumentów itp.

(Ks. John A. McHugh i ks. Charles J. Callan, Moral Theology: A Complete Course Based on St. Thomas Aquinas and the Best Modern Authorities, tom 1 [Nowy Jork, NY: Joseph F. Wagner, Inc., 1958], n. 1402. Cała treść tej książki jest dostępna bezpłatnie online w linku poniżej.)

https://www.gutenberg.org/files/35354/35354-h/35354-h.html

Jest zatem prawe i słuszne, aby Franciszek lamentował i potępiał straszliwe cierpienia cywilów w tej najnowszej wojnie. Jednakże, jakkolwiek straszne i godne ubolewania są te cierpienia, żadne z tego, co opisuje, nie kwalifikuje się jako „świętokradztwo”. To po prostu nie jest tym, czym jest świętokradztwo.

poniedziałek, 28 marca 2022

x. Anthony Cekada - Dlaczego nowi biskupi nie są prawdziwymi biskupami?

 

Dlaczego nowi biskupi nie są prawdziwymi biskupami?

 


— x. Anthony Cekada—

www.traditionalmass.org

 

Podsumowanie artykułu ks. Cekady obalającego twierdzenie FSSPX, że biskupi Novus Ordo są ważnie wyświęconymi biskupami.

Czytelnicy The Angelus byli prawdopodobnie zaskoczeni w zeszłym roku, kiedy otrzymali numer z grudnia 2005 roku z artykułem zatytułowanym „Dlaczego nowy ryt konsekracji biskupiej jest ważny”. O co u licha z tym chodziło? I dlaczego tradycjonalistyczny magazyn publikowany przez FSSPX umieścił na okładce koncelebrujących Novus Ordo Missae biskupów?

Tradycjonaliści zawsze martwili się o ważność nowej Mszy. Ale kwestia ważności święceń udzielanych w rytach posoborowych rzadko była dyskutowana, mimo że duchowni wyświęceni przez biskupów konsekrowanych w nowym rycie — księża diecezjalni, członkowie Bractwa Św. Piotra, Instytutu Chrystusa Króla itd. — teraz wszędzie odprawiają tradycyjne Msze. Jeśli biskupi, którzy wyświęcali tych księży, nie byli prawdziwymi biskupami, to oczywiście ludzie, którzy uczęszczają na takie Msze, adorują i otrzymują tylko chleb.

Po wyborze Benedykta XVI w 2005 r. temat ten w naturalny sposób zaczął pojawiać się coraz częściej. Joseph Ratzinger został konsekrowany w nowym rycie 28 maja 1977 roku. Czy poza pytaniem, czy jest prawdziwym papieżem, to czy był nawet prawdziwym biskupem?

Latem 2005 roku grupa francuskich tradycjonalistów opublikowała pierwszy tom Rore Sanctifica, obszernego dossier z dokumentacją i komentarzem na temat rytu święceń biskupich Pawła VI. (www.rore-sanctifica.org) Studium zawierające na okładce zdjęcia Ratzingera i Przełożonego Generalnego FSSPX ks. Bernarda Fellaya, doszło do wniosku, że nowy ryt jest nieważny. (Od tego czasu pojawiły się trzy dodatkowe tomy).

Zwróciło to uwagę przełożonych FSSPX w Europie, którzy w tym czasie negocjowali z Benedyktem XVI uzyskanie specjalnego statusu w kościele Vaticanum II. Jak przełożeni FSSPX mogli sprzedawać tradycjonalistom pomysł zjednoczenia się z papieżem, który może nie być nawet prawdziwym biskupem?

Kiedy byłem w FSSPX ponad dwie dekady temu, ksiądz Franz Schmidberger już wtedy propagował ideę, że nowy ryt konsekracji biskupiej jest ważny. Teraz jednak być może uznano za niepolityczne, aby tak prominentny członek FSSPX wystąpił z tą sprawą bezpośrednio, aby nie została ona doraźnie zestrzelona lub, co gorsza, by nie sprowokować sprzeciwu wśród wiernych.

Zamiast tego, dominikanie z Avrillé we Francji, tradycjonalistyczny zakon religijny na orbicie FSSPX, zostali wysłani do próby przedstawienia przekonującego argumentu za ważnością, zapewniając w ten sposób przełożonym FSSPX trochę pola manewru dla „wiarygodnego zaprzeczenia”. Ks. Pierre-Marie OP słusznie napisał długi artykuł, w którym argumentował za ważnością nowego rytu. To ukazało się w zeszłym roku w kwartalniku dominikanów Sel de la Terre.

Europejscy przełożeni FSSPX zawsze uważali Amerykę za kraj niezależnych „twardogłowych”, więc artykuł ks. Pierre-Marie został natychmiast przetłumaczony na angielski i opublikowany w The Angelus z wyszukaną i przykuwającą uwagę szatą graficzną.

Artykuł zawiera imponująco wyglądające tabele porównawcze z tekstami łacińskimi i jest pełen przypisów. Notatka redakcyjna zachwala jego tomistyczny styl, a autor zapewnia nas, że będzie „postępował zgodnie z metodą scholastyczną, aby potraktować sprawę jak najbardziej rygorystycznie”.

Wszystko to może skłonić przypadkowego czytelnika do zaakceptowania ważności nowego rytu, a przynajmniej zmusić go do milczenia.

Ale rzeczy nie są tym, czym się wydają. Tabele ks. Pierre-Marie, po bliższym przyjrzeniu się, okazują się porównaniem tekstów o jabłkach i pomarańczach. W jego przypisach nie zacytowano żadnych prac dotyczących sakramentalnej teologii moralnej — dyscypliny zajmującej się ważnością sakramentów. I pomimo swojego rzekomego „tomistycznego” stylu, ks. Pierre-Marie nigdy nie zdołał skupić się na dwóch głównych kwestiach:

(1) Jakie zasady stosuje teologia katolicka, aby ustalić, czy forma sakramentalna (zasadnicza formuła w rycie sakramentalnym) jest ważna czy nieważna?

2) Jak te zasady odnoszą się do nowego rytu święceń biskupich?

Mając na uwadze te dwa punkty, usiadłem, aby napisać własne studium na temat nowego rytu. Przez wiele lat miałem nadzieję, że znajdę czas na poruszenie właśnie tego zagadnienia, a zebrałem już bardzo dużo materiału badawczego.

Powstały artykuł nosi tytuł „Całkowicie nieważne i pozbawione znaczenia” (fraza z oświadczenia papieża Leona XIII o nieważności święceń anglikańskich) i został opublikowany w Internecie pod adresem www.traditionalmass.org.[1]

Artykuł ukończyłem 25 marca 2006 roku. Zauważyłem później, że tą datą przypada piętnasta rocznica śmierci arcybiskupa Lefebvre'a. Uznałem to za opatrznościowe, ponieważ sam Arcybiskup osobiście powiedział mi w latach siedemdziesiątych, że uważa nowy ryt konsekracji biskupiej za nieważny.

Poniżej znajduje się krótkie podsumowanie artykułu. Zapraszam czytelników do zapoznania się z oryginałem po więcej szczegółów.

 

Odpowiedzi na często zadawane pytania i częste zastrzeżenia

Odpowiedzi na często zadawane pytania i częste zastrzeżenia

 

Tłumaczenie polskie za:

https://novusordowatch.org/faqs/

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

Formatowanie tekstu nieznacznie zmieniono oraz uzupełniono o polskie odnośniki dotyczące danego pytania


Novus Ordo Watch – demaskowanie modernistycznego kościoła posoborowego



Pytanie 1: Co oznacza termin „Novus Ordo”?

Odpowiedź: Termin „Novus Ordo” pochodzi z łaciny i dosłownie oznacza „nowy porządek”. Termin używany tutaj na tej stronie internetowej i ogólnie wśród tradycyjnych katolików pochodzi od wyrażenia „Novus Ordo Missae”, dosłownie „nowy porządek Mszy”, którego „papież” Paweł VI użył w szkicu z 1969 r. dokumentu Missale Romanum, rzekomej „konstytucji apostolskiej”, w której narzucił to, co jak twierdził było reformą liturgicznego rytu Mszy rzymskokatolickiej (więcej informacji na ten temat poniżej).

wtorek, 22 marca 2022

Franciszek mówi: „Wojny są zawsze niesprawiedliwe”, zaprzeczając tradycyjnej katolickiej doktrynie moralnej

 

Franciszek mówi: „Wojny są zawsze niesprawiedliwe”, zaprzeczając tradycyjnej katolickiej doktrynie moralnej

20 marca 2022

 

Tłumaczenie polskie za:

https://novusordowatch.org/2022/03/francis-says-all-wars-are-unjust/

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

 

Bergoglio zaprzecza tradycyjnej doktrynie „wojny sprawiedliwej”…



 

Nietrudno zauważyć, że Jorge Bergoglio („Papież Franciszek”) nie jest poważnym teologiem.

On sam przyznaje się do tego, przynajmniej wtedy, gdy jest to zgodne z jego programem: „Zostawiam to pytanie teologom i tym, którzy rozumieją”, odpowiedział w 2015 r. na pytanie o zezwolenie na „interkomunię” z luteranami. Bergoglio mówi również, że „studiowanie teologii fundamentalnej jest jedną z najnudniejszych rzeczy na ziemi” a jego nienawiść do scholastyki — charakterystyczna dla wszystkich modernistów, według św. papieża Piusa X (patrz encyklika Pascendi, n. 42) — podobnie nie jest tajemnicą.

https://novusordowatch.org/2015/11/francis-communion-for-lutherans/

https://novusordowatch.org/2014/02/francis-theology-boring/

https://novusordowatch.org/2016/12/francis-denounces-decadent-scholasticism/

Z pewnością brak zainteresowania byciem teologiem podczas udawania papieża Kościoła Katolickiego jest wystarczająco zły, ale rzeczy stają się naprawdę przerażające, gdy ta sama osoba mimo wszystko od czasu do czasu odgrywa teologa moralnego. I tak, mamy na myśli „grę aktorską”.

Widzieliśmy to w jego adhortacji Amoris laetitia (2016), w której zasadniczo przedefiniował grzech z dobrowolnego złamania prawa Bożego na niedoskonały udział w „ideale” świętości. Dzięki tej sztuczce Dziesięć Przykazań stało się jednym pociągnięciem pióra Dziesięcioma Sugestiami, zwłaszcza Szóste i Dziewiąte.

https://novusordowatch.org/2016/04/after-amoris-laetitia-memes/

Ale teraz jezuicki apostata wziął się za wojnę rosyjsko-ukraińską. W rozmowie wideo przeprowadzonej 16 marca z prawosławnym patriarchą Cyrylem z Moskwy Franciszek twierdził, że nie ma czegoś takiego jak „wojna sprawiedliwa”, a tym samym zaprzeczając tradycyjnej rzymskokatolickiej doktrynie moralnej.

https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2022-03/pope-francis-calls-patriarch-kirill-orthodox-patriarch-ukraine.html

Korespondentka CNN w Watykanie Delia Gallagher dostarczyła następujące tłumaczenie oświadczenia wydanego przez dyrektora biura prasowego Watykanu, Matteo Bruniego, podsumowującego rozmowę:

Papież Franciszek podziękował Patriarsze za to spotkanie, motywowany pragnieniem, by jako pasterze swojego ludu wskazywali drogę do pokoju, modlili się o dar pokoju, aby walka ustała. „Kościół – Papież zgodził się z Patriarchą – nie powinien używać języka polityki, ale języka Jezusa”. „Jesteśmy pasterzami tego samego Ludu Świętego, który wierzy w Boga, w Trójcę Przenajświętszą, w Matkę Bożą: dlatego musimy zjednoczyć się w naszych wysiłkach na rzecz pokoju, pomagać cierpiącym, szukać drogi do pokoju, do zatrzymania ognia.” Obaj podkreślali wyjątkową wagę trwającego procesu negocjacji, ponieważ, jak powiedział Papież: „To ludzie płacą cenę wojny: rosyjscy żołnierze i ludzie, którzy są bombardowani i giną”.

„Jako pasterze – kontynuował Papież – mamy obowiązek być blisko i pomagać wszystkim ludziom, którzy cierpią z powodu wojny. Kiedyś nawet nasze Kościoły mówiły o świętej wojnie lub wojnie sprawiedliwej. Dziś nie możemy tak mówić. Sumienie chrześcijańskie rozwinęło znaczenie pokoju”. I zgadzając się z Patriarchą, że „Kościoły są wezwane do przyczyniania się do umacniania pokoju i sprawiedliwości”, papież Franciszek podsumował: „Wojny są zawsze niesprawiedliwe. Bo to lud Boży płaci cenę. Nasze serca nie mogą powstrzymać się od płaczu przed dziećmi, zabitymi kobietami, przed wszystkimi ofiarami wojny. Wojna nigdy nie jest drogą. Duch, który nas jednoczy, prosi nas jako duszpasterzy o pomoc narodom, które cierpią z powodu wojny”.

(Źródło: użytkownik Twittera @deliacnn)

https://twitter.com/deliacnn/status/1504208141864558592

Jest tu wiele do skomentowania. Zaczniemy od prostszych rzeczy.

Tak więc Franciszek mówi heretycko-schizmatyckiemu pseudopatriarsze: „Jesteśmy pasterzami tego samego Ludu Świętego, który wierzy w Boga…”. W rzeczywistości jednak tak nie jest. Należą do dwóch różnych religii i żadna z nich nie jest Rzymskim Katolicyzmem. Przynajmniej jeden z nich jest na tyle szczery, by to przyznać. Z tego powodu nie ma „Ducha, który nas jednoczy”; przynajmniej nie jest to Duch Święty.

sobota, 19 marca 2022

x. Antoni Cekada - Sam w domu?

 

Sam w domu?

 

Autor: x. Antoni Cekada

 


 

W mojej ostatniej broszurze Prawo kanoniczne i zdrowy rozsądek wspomniałem o pewnym typie osoby, którą czasami spotyka się w ruchu tradycjonalistycznym: świeckiego, który traktuje prawo kanoniczne jako przydatne źródło „tekstów dowodowych”, które może wykorzystać do odrzucenia wszystkich innych jako niekatolików. Praktyczne rady, których udziela, są zawsze takie same: wszystkie tradycyjne kaplice i księża są nielegalni, a zatem źli; zostańcie w domu w tę niedzielę, aby modlić się w wybranym przez siebie pokoiku. W ten sposób wasze życie religijne kończy się czymś w rodzaju nieustannej powtórki Kevina samego w domu, tyle że bez szczęśliwego zakończenia.

      Ostatnio wyznawcy tego stanowiska również twierdzą, że ich potępienia opierają się na katolickiej doktrynie nieomylnie głoszonej przez Sobór Trydencki. Są oni oddani zajęciu robienia kserokopii rozdziałów dekretu soborowego o święceniach i podkreślają następujące fragmenty:

Ponadto, święty sobór naucza, że […] ci, którzy z własnej zuchwałości biorą sobie te urzędy, nie są sługami Kościoła, ale mają być uważani za złodziejów i zbójców, którzy dzwiami nie weszli.

Kan. 7. Jeśli ktoś twierdzi, (…) że ci, którzy nie zostali prawnie wyświęceni i posłani przez władzę kościelną i kanoniczną, lecz skądinąd przybywają, są uprawnionymi szafarzami słowa i sakramentów – niech będzie wyklęty.

Fragmentom tym zwykle towarzyszą odręczne notatki na marginesach, dzieło jakiegoś anonimowego kanonisty samego-w-domu. Argumentuje on w ten sposób: tradycyjni księża działają bez odpowiednich uprawnień kanonicznych. Dlatego „biorą sobie te urzędy” i nie są sługami Kościoła, ale złodziejami i zbójcami. (Zawsze podwójnie podkreślone). Nie zostali „słusznie” wyświęceni zgodnie z prawem kanonicznym ani nie zostali „posłani przez władzę kościelną i kanoniczną”. Raczej tradycyjni kapłani „skądinąd przybywają”, a zatem nie są „uprawnionymi szafarzami słowa i sakramentów”. Jeśli mówicie inaczej, zaprzeczacie katolickiemu dogmatowi (podwójnie podkreślone) i jesteście wyklęcipoza Kościołem! (Podwójnie, jeśli nie potrójnie podkreślone!) Nie możecie słuchać Mszy tych księży i ​​pozostać katolikami, więc zostańcie w domu!

Kiedy Kościół potępił fałszywą propozycję doktrynalną, dołączył do niej cenzurę, która precyzyjnie wyrażała stopień błędu: np. „heretycka”, „sprzyjająca herezji”, „pochopna”, „obraźliwa dla pobożnych uszu” itp. Z powyższego argumentu jednak Kościół musiałby stworzyć nową kategorię — zatytułowaną „naprawdę głupia”. Trochę zbyt ostro? Cóż, rozważmy to:

(1) Nasz kanonista sam-w-domu myśli, że Trydent potępiał jedną rzecz, podczas gdy w rzeczywistości potępiał inną.

(2) Opiera swoją argumentację na błędnym tłumaczeniu, ale nie zdaje sobie z tego sprawy, ponieważ nie zna łaciny.

 

piątek, 18 marca 2022

Z OSTATNIEJ CHWILI: Rosja wypisała się z „poświęcenia” 25 marca

 

Z OSTATNIEJ CHWILI: Rosja wypisała się z „poświęcenia” 25 marca

17 marca 2022

 

Tłumaczenie polskie za:

https://akacatholic.com/breaking-russia-signed-off-on-march-25-consecration/

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

Formatowanie tekstu nieznacznie zmienione

 



 

15 marca katolickie media społecznościowe eksplodowały, gdy wielka wiadomość rozeszła się lotem błyskawicy…

Na przykład pojawił się nagłówek na stronie internetowej „nowego” Centrum Fatimy (patrz zrzut ekranu powyżej):

NAJŚWIEŻSZE WIEŚCI! Papież Franciszek poświęci Rosję… 25 marca

Wcześniej tego dnia Biuro Prasowe Stolicy Anty-apostolskiej wydało biuletyn, w którym stwierdzono:

W piątek 25 marca, podczas celebracji aktu pokuty, której przewodniczyć będzie o godz. 17.00 w Bazylice św. Piotra, papież Franciszek poświęci Rosję i Ukrainę Niepokalanemu Sercu Maryi. Tego samego aktu, tego samego dnia, dokona w Fatimie Jego Eminencja Kardynał Krajewski, jałmużnik apostolski, jako wysłannik Ojca Świętego.

Reakcja komentatorów katolickich była natychmiastowa, od niedowierzania po zawroty głowy. Jak ujął to jeden z popularnych teologów tradserwatywnych [oryg. tradservative] w swoim początkowym (później poprawionym) poście na Facebooku: „Nigdy nie sądziłem, że [Bergoglio] zrobi krok, na który żaden z jego poprzedników nigdy nie był skłonny”.

Prawdę mówiąc, bezceremonialne granie na papieskim [rzekomym] nosie  w stronę Błogosławionej Dziewicy jest szanowaną rozrywką w salach okupowanego Rzymu. To jedna z niewielu rzeczy, które w tym nędznym miejscu uchodzą za tradycję.

Mówiąc dokładniej, jest to świętokradczy zwyczaj, który faktycznie poprzedza rewolucję soborową, ponieważ ani Pius XI, ani Pius XII nie uznali za konieczne spełnienia bardzo prostej prośby Boga Wszechmogącego o poświęcenie Rosji Niepokalanemu Sercu Maryi.

– W 1952 r. Pius XII wydał list apostolski Carissimis Russiae Populis, w którym stwierdza:

…jak nie tak dawno w sposób szczególny poświęciliśmy cały świat Niepokalanemu Sercu Matki Bożej Dziewicy, tak teraz temu Niepokalanemu Sercu oddajemy i poświęcamy wszystkie ludy Rosji…

Chociaż niektórzy twierdzą, że spełniło to żądanie Matki Bożej, wydanie listu apostolskiego nie jest nawet bliskie aktowi kolegialnemu obejmującemu biskupów świata. Zauważa się też, że w tekście nie ma nawet wzmianki o Fatimie, tj. nic nie wskazuje na to, by ta konsekracja miała służyć jako próba spełnienia prośby.

– Jan XXIII uznał, że Trzecia Tajemnica Fatimska nie dotyczy jego czasów, mimo że Matka Boża upierała się, że jest inaczej. W swoim przemówieniu otwierającym Sobór Watykański II strzelił z armaty nawet do widzących z Fatimy, niejasno nazywając ich „prorokami zagłady”, oznaczenie które sprawia, że ​​Matka Boża wygląda na tchórza.

środa, 16 marca 2022

Watykan: Franciszek poświęci Rosję i Ukrainę Niepokalanemu Sercu Maryi

 

Watykan: Franciszek poświęci Rosję i Ukrainę Niepokalanemu Sercu Maryi

15 marca 2022

 

Tłumaczenie polskie za:

https://novusordowatch.org/2022/03/francis-to-consecrate-russia-and-ukraine/

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

Kolejny akt we Francis Show…



 

Najświeższe wieści z Rzymu: jezuicki apostata Jorge Bergoglio („papież” Franciszek) ogłosił, że poświęci Rosję Niepokalanemu Sercu Maryi wraz z Ukrainą w Święto Zwiastowania, 25 marca.

W dzisiejszym wydaniu swojego codziennego biuletynu biuro prasowe Watykanu ogłosiło:

W piątek 25 marca, podczas aktu pokuty, któremu przewodniczyć będzie o godz. 17.00 w Bazylice św. Piotra, papież Franciszek poświęci Rosję i Ukrainę Niepokalanemu Sercu Maryi. Ten sam akt, tego samego dnia, dokona w Fatimie Jego Eminencja Kardynał Krajewski, jałmużnik apostolski jako wysłannik Ojca Świętego.

(Matteo Bruni, Bollettino, 15 marca 2022)

https://press.vatican.va/content/salastampa/it/bollettino/pubblico/2022/03/15/0177/00384.html

O tym teraz również informują Vatican News, a sam fałszywy papież potwierdził to oświadczenie za pośrednictwem swojego konta na Twitterze:

https://twitter.com/Pontifex/status/1503779698542882828?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Etweetembed%7Ctwterm%5E1503779698542882828%7Ctwgr%5E%7Ctwcon%5Es1_&ref_url=https%3A%2F%2Fnovusordowatch.org%2F2022%2F03%2Ffrancis-to-consecrate-russia-and-ukraine%2F

https://www.vaticannews.va/en/pope/news/2022-03/pope-francis-to-consecrate-russia-and-ukraine-to-the-immaculate.html

Nie ma wątpliwości, że ta wiadomość pobudzi konserwatystów i tradycjonalistów związanych z Kościołem Vaticanum II jak mrówki po wsadzeniu kija w mrowisko. Ekscytacja będzie jednak nieuzasadniona, ponieważ jest to po prostu kolejny akt we Francis Show.

Tak więc wyznawca Pachamamy, który naucza, że ​​różnice między religiami odzwierciedlają „bogactwo różnych sposobów przychodzenia do Boga” i są pozytywnie chciane przez Boga, wyrecytuje modlitwę podczas swojego corocznego wyczynu „patrzcie, idę do spowiedzi” w Bazylice Świętego Piotra. No i co z tego?

https://novusordowatch.org/2021/06/no-idolatry-pachamama-tim-staples/

https://novusordowatch.org/2021/10/apostate-bergoglio-different-religions-ways-to-god/

https://novusordowatch.org/2019/03/francis-lies-to-athanasius-schneider/

https://novusordowatch.org/2018/03/francis-kneels-for-confession/

Ach, ale Matka Najświętsza w Fatimie wezwała do poświęcenia Rosji Jej Niepokalanemu Sercu, prawda? Rzeczywiście to zrobiła. Zrobiła to w 1917 roku, używając następujących słów:

Aby temu zapobiec [Bożej karze na świat za jego zbrodnie], przyjdę prosić o poświęcenie Rosji mojemu Niepokalanemu Sercu i Komunię zadośćuczynienia w pierwsze soboty. Jeśli moje prośby zostaną wysłuchane, Rosja nawróci się i zapanuje pokój; jeśli nie, rozprzestrzeni swoje błędy na całym świecie, wywołując wojny i prześladowania Kościoła. Dobrzy będą męczeni; Ojciec Święty będzie musiał wiele wycierpieć; różne narody zostaną unicestwione.

(Frère Michel de la Sainte Trinité, The Whole Truth about Fatima, vol. 1: Science and the Facts [Buffalo, NY: Immaculate Heart Publications, 1989], s. 182; podkreślenie dodane.)

            https://archive.org/details/wholetruthaboutf00mich/page/n1/mode/2up

            https://novusordowatch.org/2017/05/our-lady-of-fatima-100-anniversary/

Słowa te wypowiedziała Matka Boża 13 lipca 1917 r. Zapowiedziała, że ​​przyjdzie prosić o konsekrację, czyli jeszcze o nią nie prosiła.

Matka Boża spełniła swoją obietnicę 13 czerwca 1929 roku, kiedy według jedynej żywej widzącej z Fatimy, siostry Łucji dos Santos, powiedziała w wizji:

Nadszedł moment, w którym Bóg prosi Ojca Świętego, aby w jedności ze wszystkimi biskupami świata dokonał poświęcenia Rosji Mojemu Niepokalanemu Sercu, obiecując jej uratowanie w ten sposób.

(Frère Michel de la Sainte Trinité, The Whole Truth about Fatima, vol. 2: The Secret and the Church [Buffalo, NY: Immaculate Heart Publications, 1989], s. 464; podkreślenie dodane.)

https://novusordowatch.org/2020/11/sister-lucia-fatima-woman-replaced-her/

Zauważcie, że teraz prośba stała się bardziej konkretna: konsekracji ma dokonać „Ojciec Święty” i „w jedności ze wszystkimi biskupami świata”.

Do dziś katolicy spierają się między sobą, czy włączenie biskupów świata jest ścisłym warunkiem wymaganym przez Matkę Bożą, przy braku którego żadne poświęcenie nie spełni wymagań niebios, a zatem nie przyniesie obiecanego pokoju, czy też Błogosławiona Dziewica przyjęłaby również konsekrację, jeśli Papież dokonałby jej sam.

poniedziałek, 14 marca 2022

Sukcesja apostolska po papieżu Piusie XII: gdzie jest hierarchia katolicka?

 

Sukcesja apostolska po papieżu Piusie XII: gdzie jest hierarchia katolicka?

13 marca 2022

 

Tłumaczenie polskie za:

https://novusordowatch.org/2022/03/apostolic-succession-after-pius12-catholic-hierarchy/

Cytaty z Pisma Świętego zaczerpnięte z Biblii Wujka (1962)

 

Dlaczego niektórzy katolicy trzymają się „Tezy materialno-formalnej”…



 

W ostatnich tygodniach wśród sedewakantystów pojawiła się znaczna ilość kontrowersji internetowych na temat tak zwanej „Teorii Materialno-Formalnej” dotyczącej statusu posoborowej hierarchii, zwłaszcza jej tak zwanych „papieży”. Jedni twardo trzymają się tej tezy, ponieważ uważają ją za bardzo pomocną lub wręcz niezbędną do właściwego zrozumienia sytuacji w dzisiejszym Kościele Katolickim, podczas gdy inni odrzucają ją, uznając ją za wprowadzającą w błąd, a nawet zagrażającą wierze. Są też tacy „po środku”, którzy podpisują się lub nie podpisują się pod tezą, ale po prostu uważają ją za możliwą opcję teologiczną, której nie byłoby rozsądne poświęcać dużo czasu na walkę.

Teoria ta, która została po raz pierwszy sformułowana przez dominikańskiego teologa i ewentualnego sedewakantystycznego biskupa Michela-Louisa Guérarda des Lauriers OP (1898-1988), przez lata otrzymała różne inne przydomki, w tym „Teza z Cassiciacum” i „Sedeprywacjonizm”. Od niedawna nazwano ją po prostu „Tezą”. W tym poście będziemy odnosić się do niej jako „Teza materialno/formalna”, w skrócie „TMF” [ang Material-Formal Thesis].

https://novusordowatch.org/2018/02/in-memoriam-guerard-des-lauriers/

W istocie ta dość złożona teoria utrzymuje, że chociaż „papieże” po Piusie XII nie są prawdziwymi papieżami, niemniej jednak, wybrani na konklawe, posiadają legalną desygnację do pontyfikatu rzymskiego i z tego powodu automatycznie zostaliby papieżami gdyby wyrzekli się swoich herezji i nawrócili na katolicyzm. Są oni w pewnym sensie „papieżami-elektami” — prawnie wybranymi i wyznaczonymi na papieża, ale nie mogą być faktycznie papieżami z powodu przeszkody, którą dobrowolnie postawili na drodze, a mianowicie zamiaru zmiany Wiary katolickiej poprzez promulgowanie fałszywych doktryn, szkodliwych obrzędów liturgicznych i złych przepisów dyscyplinarnych.

TMF, często błędnie rozumiana przez ludzi, którzy nie są wystarczająco zaznajomieni z niezbędnymi rozróżnieniami filozoficznymi i teologicznymi, na których się opiera, a zatem szybko przez nich odrzucana, w rzeczywistości opiera się na znacznych podstawach teologicznych i filozoficznych. Nie znaczy to, że jest koniecznie poprawna; ale oznacza to, że byłoby niesprawiedliwe po prostu odrzucić ją i potępić bez wysłuchania.

Najbardziej znanym przedstawicielem TMF w Stanach Zjednoczonych, a być może i na świecie, jest x. biskup Donald J. Sanborn. Wyjaśnia teorię świeckim w następującym 10-stronicowym artykule:

https://mostholytrinityseminary.org/wp-content/uploads/2019/01/Explanation-of-the-Thesis.pdf

PL: https://myslkatolicka.wordpress.com/sanborn/

Inni mniej lub bardziej znani sedewakantystyczni duchowni, którzy przyjmują TMF to m.in.: bp. Joseph Selway, bp. Geert Jan Stuyver, bp. Robert Neville, ks. Francesco Ricossa, ks. Arnold Trauner i ks. Nicolás Despósito.

Z drugiej strony, mniej lub bardziej znani sedewakantystyczni duchowni, którzy nie przyjmują TMF to m.in.: Bp. Mark Pivarunas, bp. Daniel Dolan, bp. Clarence Kelly, ks. William Jenkins, ks. Stephen McKenna oraz ojcowie Francisco i Dominic Radecki. Krótka krytyka TMF została niedawno opublikowana przez ks. Vili’ego Lehtorantę i można ją znaleźć tutaj:

http://www.sgg.org/wp-content/uploads/2021/12/SHORT-EXPLANATION-WHY-WE-REJECT-THE-THESIS-OF-GUERARD-DES-LAURIERS.pdf

PL: https://novusordo-pl.blogspot.com/2021/12/krotkie-wyjasnienie-dlaczego-odrzucamy.html

Jak wskazano w początkowym akapicie, TMF ma tendencję do polaryzacji: niektórzy są z nią tak mocno przywiązani, że utrzymują, iż tylko ona jest właściwą pozycją, z wyłączeniem wszystkich innych. Na przeciwległym biegunie znajdują się ci, którzy twierdzą, że TMF jest tak błędna, że w żadnym wypadku nie można jej uznawać.

Żeby było jasne: w Novus Ordo Watch jesteśmy neutralni w tej kwestii, przynajmniej na razie. Nie potępiamy TMF ani jej nie popieramy. Chcielibyśmy raczej ułatwić miłosierną dyskusję i zgłębienie problemu i/lub wykonalnych alternatywnych stanowisk, w duchu św. Pawła: „Wszystkiego zaś doświadczajcie; co dobre jest, zachowujcie” (1 Tes 5:21).

Przerwa