„Celibat kapłanów” – bp.
Donald J. Sanborn
24.01.2021
- Kazanie
Tytuł oryginału: The Celibacy of Priests, by
Most Rev. Donald J. Sanborn
Źródło: https://www.youtube.com/watch?v=T5iIFSGImtQ
W imię Ojca i Syna i Ducha
Świętego Amen.
Dzisiaj zamierzamy wyświęcić
subdiakona. Subdiakon to święcenie większe, co oznacza, że zbliża się do
kapłaństwa, subdiakon jest przez to 2 kroki od kapłaństwa. Święcenie, którego
dzisiaj udzielamy, chociaż to tylko 2 kroki od kapłaństwa, jest to bardzo ważny
krok dla kleryka, ponieważ nie może teraz zawrócić. Kiedy już jest subdiakonem,
jest zobowiązany do pozostania w celibacie przez resztę swojego życia,
rezygnuje z prawa do zawarcia małżeństwa na zawsze. Bez względu na to, co się
stanie, zrzeka się swojego prawa do zawarcia małżeństwa na zawsze, nie może
wycofać się z kapłaństwa, jest wchłonięty. Dlatego chciałbym dziś z wami
porozmawiać o celibacie księży.
Stan doskonałego dziewictwa
poświęconego Bogu jest stanem wyższym niż stan małżeństwa czy życia w stanie
wolnym. I mówię poświęconego Bogu, ponieważ nie odnosi się to do dziewictwa lub
doskonałej czystości, która jest jedynie wynikiem braku szczęścia w znalezieniu
dobrego małżonka. Musi być prawdziwą konsekracją tak, jak kielich jest
konsekrowany do określonego użytku. I to rzecz święta. Tak też było, gdy ktoś
poświęcił się czystości na całe życie, jest to rzecz bardzo święta i jest to
sposób całkowitego oddania się Bogu.
Otóż, nasz Pan wspomina o tym w
Piśmie Świętym i mówi: wszyscy ludzie nie
przyjmują tego słowa, ale ci, którym jest dane. Więc rozumie przez to, że
to nie jest dla wszystkich. Ale komu to jest dane, co oznacza, że do tego
potrzebujesz pewnej łaski. Musi istnieć nadprzyrodzona pomoc i nadprzyrodzone
wezwanie do tego, a On mówi: „Bo są
niezdatni do małżeństwa, którzy z łona matki takimi się urodzili; i są
niezdatni do małżeństwa, których ludzie takimi uczynili; a są i tacy bezżenni,
którzy dla królestwa niebieskiego sami zostali bezżenni. Kto może pojąć, niech
pojmuje!” Ma przez to na myśli, że niektórzy ludzie są fizycznie niezdolni
do zawarcia małżeństwa, ale są też tacy, którzy dobrowolnie rezygnują z prawa
do małżeństwa dla Królestwa Niebieskiego. I mówi: kto może pojąć niech pojmuje, to znaczy, jeśli możesz to zrobić,
zrób to, jeśli możesz oddać swoje życie Bogu w doskonałej czystości, to zrób to
za wszelką cenę. A więc on daje tutaj radę, nie mówi, że to jest prawo, ale
daje radę, że to jest droga do doskonałości w życiu duchowym.
Następnie święty Paweł mówi, Jesteś wolny? Nie szukaj żony!. Mówi: Chciałbym, żebyście byli wolni od utrapień.
Człowiek bezżenny troszczy się o sprawy Pana, o to, jak by się przypodobać
Panu. Ten zaś, kto wstąpił w związek
małżeński, zabiega o sprawy świata, o to, jak by się przypodobać żonie. Zatem tutaj święty Paweł powtarza radę, że
lepiej mieć serce niepodzielne, jeśli chodzi o sprawy Boże, niż serce
podzielone, ponieważ w życiu małżeńskim jesteś rozproszony przez wiele
światowych spraw. Papież Pius XII w 1954 roku napisał o tym całą encyklikę. Pisze:
Dlatego pierwszym zamiarem i głównym
motywem chrześcijańskiego dziewictwa jest zajmowanie się wyłącznie sprawami
Bożymi i zwracanie umysłu i serca tylko na Niego, aby we wszystkim Jemu się
podobać i myśleć tylko o Nim, aby Mu poświęcić się w całości, ciałem i duszą.
To jest powód, dla którego kapłani pozostają w celibacie i dlaczego zakonnicy
składają śluby doskonałej czystości, aby konsekrować się w świętości, z ciałem
i duszą, naszemu Panu Jezusowi Chrystusowi.
Pius XII powiedział mu również,
że by zobligować się, aby powstrzymać się od małżeństwa na
zawsze, należy całkowicie zrealizować naukę Chrystusa na ten temat.
Odnosząc się do kapłanów i zakonników, powiedział też: Żarliwa miłość Chrystusa nie może być zadowolona z prostych więzów
serca. Musi dostarczyć dowodów na swoje cnoty, a zwłaszcza przez odtworzenie Jego
życia, które zostało całkowicie dane dla zbawienia rodzaju ludzkiego.
Oznacza to, że w sercu seminarzysty i zakonnika, a ostatecznie kapłana,
istnieje siła łaski, dzięki której nie zadowala się jedynie miłowaniem Boga w
zwykły sposób. Musi całkowicie kochać Boga, porzucić wszystko, całkowicie się
oddać. Na tym polega istota powołania i o tym mówi tutaj Papież. Nie zadowalają
się prostymi więzami serca. Mają w sobie siłę napędową, która przenosi ich do
ołtarza.
Św. Fulgencjusz powiedział: Jednorodzony syn Boży. Jedyny syn dziewicy.
Jedyny małżonek starych, konsekrowanych dziewic, owoc, ozdoba i nagroda za
doskonałe dziewictwo, to Chrystus, który dał dom świętemu dziewictwu, dał mu ciało.
Chrystus, który dał dom świętemu dziewictwu jest zjednoczone w duchowym
małżeństwie. To On wydaje owoce pełnego świętego dziewictwa, nie niszcząc jego
integralności. To On je ozdabia, aby było piękniejsze, to On je koronuje, aby
chwalebnie królowało w wieczności.
Istnieje również praktyczna
strona celibatu, polegająca na tym, że uwalnia kapłanów i zakonników od trosk
życia rodzinnego, aby pełniej poświęcić się zbawieniu dusz. Chwałą Chrystusa
jest zbawienie dusz, w ten sposób uwielbiany jest Bóg. W sposób przypadkowy
dodajemy do Jego chwały zbawienie dusz, aplikując zwycięstwo krzyża do dusz.
Aby skuteczniej ratować dusze, niezbędny jest celibat, aby apostołowie i
zakonnicy zostali uwolnieni od trosk życia rodzinnego. Tak więc św. Franciszek
Ksawery nigdy nie podjąłby życia misyjnego, które prowadził, gdyby miał
obowiązki męża i ojca. Wypłynął w 16 wieku aż do Japonii. Udał się do Indii,
Chin i Japonii, nigdy nie można było tego zrobić z żoną i rodziną. Ani św.
Wincenty a Paulo, który był apostołem ubogich i cierpiących we Francji, nigdy
nie mógłby prowadzić swojego apostolatu mając żonę i rodzinę. Ani św. Jan Bosko,
apostoł uciskanych chłopców, sierot i ludzi, którzy mieszkali na ulicy. Nie
mógłby mieć tego apostolatu z żoną i rodziną. Ani św. Franciszka Cabrini, która
przemierzyła całą Amerykę Północną i Południową. Spędziła całe życie podróżując
i podróżując po Oceanie Atlantyckim niezliczone razy na statkach, powolnych statkach, tam i z
powrotem do Europy i Ameryki Południowej, do Ameryki Północnej. Nigdy by tego nie
zrobiła, gdyby była matką z dziećmi. Ci wielcy święci i wielu innych nigdy nie mogliby
sobie pozwolić na aktywne życie apostolskie, które czynili, gdyby mieli
obowiązki życia rodzinnego. W podobny sposób kapłan zostaje uwolniony od tych
obowiązków, aby całkowicie poświęcić się zbawieniu dusz.
Ten stan dziewictwa ponadto
uwalnia duszę od przywiązania do przyjemności małżeństwa. Chociaż ojcowie
Kościoła nigdy nie uważali prawidłowego
korzystania z małżeństwa za grzeszny lub w jakikolwiek sposób naganny, należy
jednak uznać, że w wyniku grzechu Adama wewnętrzne władze natury ludzkiej nie
są już posłuszne rozumowi. A czasami nawet wciąga w dokonywanie haniebnych
czynów. Św. Tomasz z Akwinu powiedział, że małżeństwo
pochłania duszę i uniemożliwia jej całkowite poświęcenie się służbie Bogu.
Zasadniczo tak powiedział św. Paweł, że przejmujesz się sprawami doczesnymi, a
także że małżeństwo sprowadza nas do dóbr ziemskich. Powstrzymanie się od tych
rzeczy pozwala nam wznieść się do tego, co w Niebie, i dlatego do tych, którzy
szukają doskonałości, należy porzucenie tego, aby ich umysły i serca wzniosły
się do nieba.
Kapłani są zobowiązani do
celibatu nie tylko ze względu na większą wolność i apostolstwo, ale także z
powodu służby przy ołtarzu. Kapłan jest stworzony do ołtarza, przeznaczony jest
przede wszystkim do składania ofiary na ołtarzu, świętej Ofiary Mszy, do
dotykania Boga w Najświętszej Eucharystii i do poznawania spraw Bożych, do
reprezentowania Boga przed ludem. Jego ręce są namaszczone podczas święceń, aby
mógł dotknąć Świętej Hostii.
Kapłani starego prawa musieli
powstrzymać się od spraw małżeństwa w czasie swojej służby przy ołtarzu. Mieli
pewien czas, w którym składali ofiary przy ołtarzu w Jerozolimie. W tym czasie
nie mogli zbliżyć się do swoich żon. O ileż bardziej obowiązkiem kapłanów
Nowego Testamentu, którzy każdego dnia idą do ołtarza, jest celibat i doskonała
czystość. A nawet, i powiedział mi to grecki ksiądz prawosławny, nawet przez
greckich księży prawosławnych, którzy zawarli związek małżeński. Powinniście
zrozumieć, że nie odprawiają mszy codziennie, tylko w niedzielę. Nie mogą oni zbliżać
się do swoich żon od środy poprzedzającej niedzielę. Z powodu tego pojęcia
oderwania się od świata, aby przywiązać się do Boga i dotknąć rzeczy Bożych. To
jest w nas zakorzenione. I dlatego istnieje, nawet dla księży, a są to kapłani
ważni, nawet księży będących w związkach małżeńskich, księży obrządku wschodniego
i zarówno w rytach prawosławnych, jak i we wschodnio-katolickich rytach, jeśli
chcesz się żenić, musisz wziąć ślub zanim zostaniesz diakonem. Jeśli otrzymasz święcenia
diakona, księdza lub biskupa, nie możesz być żonaty i
nigdy nie zostaniesz biskupem, jeśli jesteś żonaty. Nawet w greckim
prawosławiu. Więc widzicie, że w tych przypadkach jest to tylko tolerancja.
Ideałem jest doskonała czystość.
Św. Paweł był stanu wolnego i
powiedział tak: Tym zaś, którzy nie
wstąpili w związki małżeńskie, oraz tym, którzy już owdowieli, mówię: dobrze
będzie, jeśli pozostaną jak i ja. Widzicie,
że rada doskonałej czystości jest apostolska. Gdzie się tego nauczył, jeśli nie
od naszego Pana i apostołów? Skąd się to wzięło, jeśli nie od Boga? Czy zatem
kapłan nie powinien iść za radą św. Pawła we wszystkich dziedzinach życia, nie
powinien więc kapłan podążać za radą św. Pawła?
Papież Pius XII komentuje: jeśli zatem dziewictwo jest lepsze od
małżeństwa, i oczywiście określa je Sobór Trydencki, to przede wszystkim dlatego, że ma ono wyższy cel i dzieje się tak
również dlatego, że jest to bardzo skuteczny sposób całkowitego poświęcenia się
służbie Bogu, gdzie serce małżonków będzie zawsze podzielone. Powiedział
też: Dziewictwo poświęcone Bogu jest samo
w sobie takim świadectwem wiary w Królestwo Niebieskie i takim dowodem miłości
do Boskiego Odkupiciela, że nie jest zaskakujące, że przynosi obfite owoce
świętości. Jakie piękne słowa i czy nie jest prawdą, że czystość księży i
zakonników to czystość doskonała, to ciągłe głoszenie ludziom, że następny
świat jest wszystkim, a ten świat jest niczym, to jest ostateczna ofiara. Jeśli
możesz się obejść bez spraw małżeństwa, to jest najwyższa ofiara. Nie tylko
przyjemności płynących z małżeństwa, ale także pocieszenia rodziny i dzieci.
Wszystko zostało wymazane. Tylko ty i Bóg. I to jest ciągłe świadectwo dla
wiernych, że to życie jest tymczasowe, to życie jest zakończone przez śmierć i
że następne życie jest tym, do którego dążymy. Jesteśmy bowiem stworzeniem
niezwykłym. Mamy bowiem coś, co dotyczy świata zwierząt i coś, co dotyczy świata anielskiego w nas.
Ze zwierzętami mamy wiele
wspólnego, mamy emocje, pasje, mamy ciało, musimy jeść. Mamy gniew, jak
zwierzęta. Aniołowie nie mają żadnej z tych rzeczy, ale my też jesteśmy jak
aniołowie. Ponieważ mamy nieśmiertelną duszę, mamy intelekt i wolę, wolną wolę.
Istnieje więc nasza anielska strona i zwierzęca
i oczywiście to anielska strona jest ważniejsza, a sposób, w jaki podkreślamy
tę anielską stronę nas, polega na doskonałej czystości. I to jest inspiracją
dla wszystkich, którzy to widzą. To jaśniejące światło świadectwa o prawdzie
przyszłego życia.
Papież kontynuuje: niezliczone są dziewice i apostołowie,
którzy ślubowali doskonałą czystość, którzy są zaszczytem Kościoła ze względu
na wysoką świętość ich życia. W istocie dziewictwo daje duszom siłę duchową,
która może doprowadzić je nawet do męczeństwa. A dlaczego tak jest? Ponieważ
zrezygnowali ze wszystkiego, co to życie ma do zaoferowania. Jeśli zrezygnują z
przyjemności płynących z małżeństwa i rodziny, co jeszcze zostanie? I jeśli
złożą ślub ubóstwa lub jeśli będą żyli prosto jak kapłani. Dlaczego nie zostawić tego
życia? Jakże będą kuszeni, aby pozostać w tym życiu a jednak swobodnie pójdą na
swoje męczeństwo.
Powiedziałem wam wcześniej, że zakonnice
w rewolucji francuskiej, kontemplacyjne siostry Karmelitanki, które zostały
oskarżone o wywrotowość wobec państwa, były skazane na śmierć i udały się na
gilotynę śpiewając Salve Regina. Na
koniec ktoś z obserwatorów powiedział, że były jak panny młode wchodzące w dniu
ślubu. Blask na ich twarzach, radość. To właśnie czyni dla ciebie doskonała
czystość. Daje ci tę wewnętrzną radość, ten wewnętrzny dystans i przygotowuje
do męczeństwa. Nie mogliby nic zrobić tym zakonnicom, co zmusiłoby je do
odwrócenia się od miłości do Chrystusa. Papież kontynuuje: oto prosta lekcja historii, która proponuje naszemu podziwowi takie
zastępy dziewic od św. Agnieszki Rzymianki po Marię Goretti, którą sam
kanonizował. Która była gotowa oddać swoje życie, zamiast narażać swoje
dziewictwo. A człowiek, który ją napadł, poszedł do więzienia. I żałował. I był
tam, w bazylice św. Piotra podczas jej kanonizacji.
Św. Cyprian powiedział o
dziewictwie konsekrowanym, działał w połowie III wieku. Powiedział: Czym będziemy, miał na myśli Niebo, Już zacząłeś tym być. Już masz na tym
świecie chwałę zmartwychwstania. Przechodzisz przez czas bez plam czasu. W wytrwałości
i dziewictwie jesteś równi aniołom Bożym.
Św. Tomasz z Akwinu komentuje, że
istnieje niezwykłe piękno, które jest przypisywane dziewictwu. Dzieje się tak
zwłaszcza w przypadku zakonnicy. Zakonnice są piękne nie ze względu na swoje
piękne habity, ale dlatego, że coś w nich jest. Ich przywiązanie do Boga
poprzez doskonałą czystość, która nas pociąga. To samo dotyczy młodego
mężczyzny natchnionego do kapłaństwa. Rezygnacja ze wszystkiego, co mógł zrobić
w tym życiu, być może z zarabiania wszelkiego rodzaju pieniędzy, z posiadania
rodziny, z robienia wszystkiego tego, co robią wszyscy inni, jest w tym piękno.
Przyciąga to waszą uwagę.
Często doskonała czystość kapłana
jest dobrym przykładem dla tych, którzy są głęboko zmartwieni nieczystością. To
znaczy mówi im, że możesz bez tego żyć. Istnieje sposób, aby być człowiekiem
bez wszystkich przyjemności płynących z nieczystości. Możesz to przezwyciężyć jeśli
modlisz się i dokonujesz umartwień, możesz to przezwyciężyć, nie jesteś skazany
na piekło, nie popadniesz w rozpacz, jeśli uklękniesz przed Najświętszym
Sakramentem i poprosisz o łaski, aby zrobić to, co musisz zrobić. Więc co
inspiruje to tych, którzy są tak zmartwieni tym, aby wyjść poza przyjemności
zmysłów.
Sakrament małżeństwa jest obrazem
wewnętrznego zjednoczenia Chrystusa z Jego Kościołem. Doskonała czystość polega
zatem nie tylko na przyjęciu obrazu tego zjednoczenia, ale na przyjęciu jego
rzeczywistości. Powodem, dla którego małżeństwo jest nierozerwalne, jest to, że
związek między Chrystusem a Jego Kościołem jest nierozerwalny. Jeszcze bardziej
nierozerwalny jest związek między kapłanem a Ofiarą Mszy. I między kapłanem a
naszym Panem Jezusem Chrystusem, ponieważ kapłan stoi przy ołtarzu w Jego
imieniu, nie mówi: to jest Ciało Chrystusa, ale: to jest Ciało moje, jakby on
był samym Chrystusem. A ta głęboka więź z Chrystusem jako głową kościoła wymaga
tej doskonałej czystości, tego celibatu. To wymaganie. I dlatego księża żyją w
celibacie. Chodzi o to, aby objąć samą rzeczywistość związku. Innymi słowy: to
całkowite oddanie się Bogu, ciała i duszy.
Doskonała czystość jest trudna do
praktykowania. Św. Jan Chryzostom powiedział: korzeniem i owocem dziewictwa jest ukrzyżowane życie. Św. Ambroży powiedział, że dziewictwo jest ofiarą, że dziewica jest ofiarą skromności, ofiarą
czystości. Św. Grzegorz Wielki
powiedział minęły czasy prześladowań,
żył około 600 AD: ale nasz pokój ma swoje
męczeństwo, jeśli nie mamy już szyi pod ostrzem miecza, to ostrzem ducha zabijamy
cielesne pragnienia duszy.
Klerycki celibat istniał od
czasów wczesnego kościoła, moderniści mówią, że to jest coś, co kościół
wymyślił w średniowieczu, to nieprawda! Sobór w Elwirze na początku 300 AD. wspomina
o prawie celibatu kościelnego, które było już dawno istniejącym zwyczajem. Św.
Epifaniusz, ojciec kościoła wschodniego w IV wieku., powiedział, że prawo
celibatu obejmuje nawet subdiakonat. Mówi, że w żadnym wypadku kościół nie przyjął
do święceń diakona, księdza, biskupa czy subdiakona żyjącego w związku
małżeńskim i mającego dzieci, którymi trzeba się opiekować, choćby był żonaty
tylko raz. Dopuszcza się tylko tego, kto wyrzekł się życia małżeńskiego lub
jest wdowcem. Jest to praktyka szczególnie tam, gdzie ściśle przestrzega się
kanonów kościelnych. A św. Efraim z Syrii, także w IV wieku, w połowie trzystu
lat naszej ery, powiedział: jak piękny
owoc czystości, w którym kapłaństwo znajduje swoje szczęście. I powiedział:
kapłanowi nie wystarczy oczyścić swoją
duszę i język, ręce i całe ciało, gdy ofiaruje żywe ciało Chrystusa. Musi być
czysty w każdym momencie swojego życia, ponieważ jest jako pośrednik między
Bogiem a człowiekiem. A św. Jan Chryzostom powiedział: człowiek, który podejmuje się kapłaństwa, powinien być tak czysty, jak
gdyby zajął swoje miejsce wśród aniołów nieba.
Dlatego w tym dniu, kiedy widzimy
młodego mężczyznę zbliżającego się do kapłaństwa, pamiętajcie, aby modlić się
za waszych kapłanów. I módlcie się za księży, módlcie się o powołania, aby
mogli na zawsze zachować nienaruszony ten święty dar, który ofiarowują Bogu w
dniu ich subdiakonatu. Papież Pius XII nazwał doskonałą czystość codziennym
Holokaustem na ołtarzu. Holokaust w Starym Testamencie był spaleniem ofiary,
była to największa ze wszystkich ofiar oprócz tej z baranka paschalnego, w
którym spalono ofiarę. I nic nie zostało. I dlatego papież Pius XII nazwał to
codziennym Holokaustem na ołtarzu tych, którzy są oddani doskonałej czystości.
To trudna droga, nie dla wszystkich, ale tylko dla tych, którzy otrzymali łaskę
i na nią odpowiadają. Módlcie się za nich, aby na zawsze byli lampą świecącą
dla świata, potwierdzeniem realności następnego życia i próżności życia
doczesnego.
W imię Ojca i Syna i Ducha
Świętego Amen.